Üniversite sömestir tatili, yaz stajı, bayram izinleri ya da uzun süreli iş seyahatleri... Ev arkadaşlarından biri birkaç haftalığına ya da tüm ay boyunca memleketine gittiğinde, ay sonunda kapıya gelen faturalar kaçınılmaz bir tartışmayı da beraberinde getirir. Evde bulunmayan kişi haklı olarak 'ben bu ay evde hiç su açmadım, kombinin sıcaklığından faydalanmadım, neden tam pay ödeyeyim' derken; evde kalan diğer arkadaşlar ise 'sen olsan da olmasan da bu evin sabit giderleri ve abonelikleri işliyor' tezini savunur.
İki tarafın da kendince haklı sebepleri vardır ve bu durum genellikle 'tamamen eşit bölmek' ile 'hiç para almamak' gibi iki uç hatalı yaklaşımla çözülmeye çalışılır. Oysa fatura bölüşümü siyah ya da beyaz değildir. Elektrik, su, doğalgaz ve internet faturalarının doğası birbirinden tamamen farklıdır; kimisi doğrudan kullanıma bağlıyken kimisi evin varlığını sürdürmesi için ödenen sabit aboneliklerdir. Bu rehberde, evde bulunulmayan dönemlerde faturaların dostluğu bozmadan, kuruşu kuruşuna nasıl adil paylaştırılacağını somut hesap örnekleriyle inceliyoruz.
Evde geçirilmeyen günlerin faturaya adil yansıması için tüm faturaları aynı kefeye koymamak gerekir. Doğru bir hesaplama için giderleri 3 ana kategoriye ayırmak en sağlıklı yöntemdir:
Somut bir örnek verelim: 3 kişinin yaşadığı bir evde kışın 2.400 ₺ doğalgaz faturası gelmiş olsun ve arkadaşlardan biri 15 gün memleketinde kalmış olsun. Faturanın 800 ₺'lik temel ısınma payı 3'e bölünür (kişi başı 267 ₺). Kalan 1.600 ₺'lik değişken tüketim ise evde geçirilen toplam 75 kişi-güne bölünür (günlük 21,3 ₺). 15 gün kalan arkadaş 320 ₺ tüketim payı öder. Böylece evde az kalan kişi 587 ₺ öderken, tüm ay evde kalan arkadaşlar 906 ₺ öder. Bu tür hesaplamalarla manuel uğraşmak istemiyorsan sitemizdeki ücretsiz fatura bölme hesaplama aracını doğrudan kullanabilirsin.
| Gider Türü | Harcama Niteliği | Evde Yokken Paylaşım Kuralı | Önerilen Oran |
|---|---|---|---|
| Ev İnterneti | Sabit abonelik | Kullanıma bakılmaksızın eşit bölünür | %100 Eşit Pay |
| Doğalgaz (Kış) | Karma (Isınma + Tüketim) | Sabit koruma payı eşit, gerisi gün hesabı | 1/3 Eşit + 2/3 Gün Bazlı |
| Elektrik & Su | Ağırlıklı tüketim | Sayaç/dağıtım payı eşit, gerisi gün hesabı | %20 Eşit + %80 Gün Bazlı |
| Kira & Bina Aidatı | Sabit mülk gideri | Evde hiç olunmasa bile tam ödenir | %100 Eşit / Sözleşme Payı |
Evde kalınan günleri hesaplayıp bunu her ay arkadaşlarla tartışmak yerine, oranları konuşup netleştirdikten sonra faturayı tarafsız bir sisteme girmek en medeni çözümdür. Kimsenin hakkının kimsede kalmadığı şeffaf bir takip düzeni evdeki dostluğu korur.
İşte Ev Ortağım mobil uygulaması (App Store'da CoHome: Roommate Bill Splitter adıyla yer alır), tam olarak bu özel senaryoları destekleyecek esneklikte tasarlanmıştır. Ev Ortağım bir bankacılık veya para transfer uygulaması değildir; kullanıcıların kendi aralarındaki giderleri ve faturaları şeffaflıkla kayıt altına alan pratik bir düzen asistanıdır.
Uygulamada bir doğalgaz ya da elektrik faturası eklerken harcamayı herkes arasında zorunlu olarak eşit bölmek zorunda değilsin. Ev Ortağım'da gider paylarını kişiye özel oran veya net tutarlarla saniyeler içinde belirleyebilirsin. Örneğin evde az kalan arkadaşın payını 587 ₺, diğerlerini 906 ₺ olarak tek dokunuşla ayarlayabilir ve faturanın görselini yüklersin. Borç ödendiğinde alacaklı tarafın verdiği karşılıklı onay mekanizması sayesinde 'ödedim / görmedim' sürtüşmesi yaşanmaz.
Fatura bölüşümünü hemen başlatmak için uygulamayı App Store'dan indir veya Android telefonun için Google Play'den indir bağlantılarını kullanabilirsin. Konuyla ilgili daha detaylı senaryoları incelemek için bu ay evde yokum fatura payım ne olur yazımıza da göz atabilirsin.
Unutma: Bu içerikteki oran ve hesaplama modelleri adil bir ev düzeni kurmak amacıyla tavsiye niteliğinde sunulmuştur; ev arkadaşlarınızla karşılıklı mutabakat sağlayarak bu oranları esnetebilirsiniz.